77% Zelfzorgscore
Verloop van waterpokken

Gemiddeld duurt waterpokken tot 10 dagen. Blijven de klachten langer aanhouden neem dan contact op met uw huisarts.

Wat is waterpokken?

Waterpokken duiden op een besmettelijke vlekjesziekte, die veroorzaakt wordt door een virus. Bijna iedereen heeft ze als kind een keer gehad. Waterpokken zien eruit als rode vlekjes of blaasjes op de huid en kwellen in de meeste gevallen kinderen tussen de 2 en 8 jaar. Want ze zorgen vaak voor flinke jeuk. Op het lijf, het gezicht en tussen de haren. En soms zelfs in de mond. Al kunnen de klachten erg vervelend zijn, waterpokken zijn meestal een onschuldige kinderziekte.

Oorzaak waterpokken

De oorzaak van waterpokken is altijd gelijk; infectie met het varicella zoster-virus. Het is een virus uit de herpes-groep, dat bij kinderen tot waterpokken leidt en op latere leeftijd voor gordelroos kan zorgen.

Waterpokken besmettelijk

Waterpokken zijn al besmettelijk voordat iemand daadwerkelijk klachten krijgt. Het virus wordt verspreid via:

  • Hoesten en niezen. Zo komen kleine druppeltjes met het virus in de lucht terecht. Degene die ze inademt wordt mogelijk ook besmet. 

  • Het waterpokkenvirus zit ook in het vocht in de blaasjes. Worden de blaasjes opengekrabd, dan komen die virusdeeltjes vrij en kunnen er dus ook anderen ermee besmet worden.

Er zit meestal een periode van 10 dagen tot 3 weken tussen het moment van besmetting en het moment dat iemand ziek wordt.

Wanneer zijn waterpokken besmettelijk?

Het varicella zoster-virus is erg besmettelijk. Het is niet voor niets dat 93% van de Nederlanders voor zijn of haar zesde jaar waterpokken heeft gehad. Al 2 dagen voordat de rode bultjes op de huid te zien zijn is er besmettingsgevaar. En dat blijft aanwezig totdat de meeste blaasjes een korstje hebben. Dan zijn de waterpokken niet meer besmettelijk. Omdat de rode vlekjes vaak pas na 1 à 2 dagen verschijnen, is de kans dus groot dat andere kinderen ook met het virus worden besmet.

Hoe herken je waterpokken?

De waterpokken zijn aan verschillende symptomen te herkennen.

  • Ze beginnen met koorts en een gevoel van je niet lekker voelen.

  • Na 1 à 2 dagen volgen rode vlekjes of bultjes op de huid.

  • Die vlekjes of bultjes worden vervolgens blaasjes en zorgen voor een hoop jeuk.

De blaasjes worden uiteindelijk korstjes.

Verloop waterpokken

De waterpokken kennen 3 fasen:

  1. De fase van koorts, vlekken en bultjes

  2. De fase van jeukende blaasjes

  3. En die van ingedroogde korstjes

Waterpokken komen in verschillende golven op. Zo kan het dus dat een kind tegelijkertijd vlekjes, blaasjes en korstjes heeft.

De klachten die waterpokken veroorzaken zijn het ergst tijdens de blaasjes-fase. Het zijn immers de vochtblaasjes die de vervelende jeuk veroorzaken. Hoe lang een kind jeuk houdt, hangt dus samen met de lengte van die fase en het aantal golven. Het ergste is voorbij zodra de meeste blaasjes ingedroogd zijn. Het totaal aan klachten duurt over het algemeen 10 dagen.

Hoe behandel je waterpokken?

Waterpokken genezen zonder medicijn. Een behandeling is in de meeste gevallen dan ook niet nodig. Wel kun je zelf een aantal dingen ondernemen. Lees hier dus wat te doen als jouw kind waterpokken heeft:

  • Er zijn verschillende middeltjes op de markt om de jeuk die waterpokken veroorzaken te verminderen. Mentholgel, mentholpoeder en zinkzalf bijvoorbeeld kunnen de jeuk die waterpokken veroorzaken actief verminderen. Vraag je apotheker of een medewerker van een drogisterij dus om raad. Omdat jeuk natuurlijk ontzettend vervelend is voor een kind. Maar ook omdat het openkrabben van de bultjes de besmettingskans alleen nog maar groter maakt.

  • Was met lauw in plaats van warm water. Warm water verergert de jeuk.

  • Wat ook belangrijk is om de jeuk te stoppen: de nagels van het kind in kwestie kort houden. Ook kun je de handjes en nagels van kleine kinderen afschermen met sokjes of handschoentjes.

  • En zorgen dat de nagels schoon zijn. Dat helpt vervelende infecties te voorkomen.

Helpt een havermout bad bij waterpokken?

Veel ouders zweren erbij; havermout gebruiken bij waterpokken. Het werkt kalmerend voor de huid, maakt de huid zacht, heeft een ontstekingsremmende functie en helpt de waterpokken sneller in te drogen. Prettig, in tijden van jeuk. Je kunt havermout fijnmalen en in bad strooien. Maar vanwege verstoppingsgevaar heb je dan mogelijk weer een heel ander probleem. Handiger is dus het gebruik van een washandje. Doe er 6 à 8 eetlepels havermout in en bind het dicht met een elastiekje. Laat het vervolgens als een theezakje in het bad trekken, totdat het water wit wordt.

Waterpokken medicijn

Er zijn verschillende middelen tegen de jeuk die waterpokken veroorzaken. Jouw apotheker of drogisterij kan je er alles over vertellen. Ook zijn er huis-tuin-en-keukenmiddeltjes die anti-jeuk werken. Een havermoutbad is er een van. Maar ook waterijsjes (bij waterpokken in de mond), mentholgel en natte doeken kunnen helpen wanneer de jeuk te heftig is.

Hoe voorkom je waterpokken?

Het is niet zinvol om contact te vermijden om zo besmetting te voorkomen. Dit is anders voor zwangere vrouwen die nog nooit de waterpokken hebben gehad. Het waterpokken virus kan namelijk via de placenta bij het ongeboren kind komen. Ook mensen met een verminderde afweer moeten contact vermijden met iemand met waterpokken. 

Als je waterpokken hebt, ben je besmettelijk vanaf een dag voorafgaand aan de eerste vlekjes tot zes tot tien dagen na het begin van de blaasjes. De incubatietijd van waterpokken, de tijd tussen het eerste contact met het virus en het ontstaan van de ziekte, is 12 tot 21 dagen.

Het is mogelijk tegen waterpokken in te enten. Echter, op dit moment wordt dit in Nederland (nog) niet toegepast. 

Wanneer raadpleeg je een deskundige bij waterpokken?

Omdat waterpokken in de meeste gevallen spontaan geneest en er geen behandeling nodig is, is het niet nodig dat je een afspraak maakt met je huisarts. Mochten de blaasjes geïnfecteerd raken, laat je huisarts er dan even naar kijken. 

Voor zwangere vrouwen die nog niet eerder waterpokken hebben gehad en in contact komen met iemand in de besmettelijke fase van waterpokken en mensen met een verminderde weerstand is dit anders. Zij dienen direct contact te zoeken met hun huisarts. 


Veelgestelde vragen bij waterpokken

  • 1. Mag je zwemmen met waterpokken?

    Nee, kinderen met waterpokken kunnen beter niet zwemmen tot de blaasjes goed ingedroogd zijn. De besmettelijkheid van de waterpokken duurt totdat alle plekjes voorzien zijn van een korstje. Het warme water van het zwembad kan de jeuk erger maken. Ook kunnen de wondjes van de waterpokken na het zwemmen gaan ontsteken. Daarnaast zwemmen zwangere vrouwen vaak. Juist deze groep moet voorzichtig zijn met de waterpokken, vanwege de kans op ernstige complicaties bij de ongeboren baby. De kans dat besmetting via het water verloopt is zeer klein.

  • 2. Kun je twee keer waterpokken krijgen?

    Ja, hoewel het zeldzaam is om twee keer waterpokken te krijgen komt wel voor. Als je toch voor de tweede keer ziek wordt, gaat het vaak om een lichte vorm die ook wel gordelroos wordt genoemd. Je lichaam maakt zodra je waterpokken krijgt gelijk antistoffen aan hiertegen. Het zijn sterke antistoffen, die de ziekte meteen beperken. Als je eenmaal waterpokken hebt gehad, blijven de antistoffen in je lichaam. Een tweede keer besmet raken met de waterpokken betekent meestal alleen dat je een slechte weerstand hebt. Ook gordelroos kan je maar een keer krijgen, daarna zijn ook daar antistoffen voor aangemaakt. Een kind kan ook twee keer de waterpokken krijgen. Dit geldt vooral voor kinderen die de waterpokken kregen toen ze jonger dan één jaar waren. Op die jonge leeftijd worden er minder goede antistoffen aangemaakt. Ook bij kindjes is het afhankelijk van de weerstand of ze twee keer de waterpokken krijgen.

  • 3. Kun je waterpokken alleen op benen of gezicht krijgen?

    Tijdens de waterpokken ontstaan er vlekjes op de huid, vooral in het gezicht en op de romp. De blaasjes kunnen zich ook in de mond en aan de binnenzijde van de oogleden ontwikkelen. Krabben aan de blaasjes of wondjes, zodat het onder de nagels gaat zitten, kan er voor zorgen dat de waterpokken over het hele lichaam verspreid worden.

  • 4. Kun je littekens door waterpokken voorkomen?

    Ja, je kunt littekens door de waterpokken in voorkomen door zo min mogelijk aan de plekjes e krabben. Als je aan waterpokken krabt, ontstaan er open wondjes. Deze wondjes kunnen infecties en ontstekingen veroorzaken. Later kunnen die littekens worden. Om er voor te zorgen dat je minder krabt, kun je mentholgel of mentholpoeder op de waterpokken doen. Hierdoor wordt de jeuk minder. Daarnaast kun je ook handschoentjes dragen om er voor te zorgen dat je niet krabt. Ook wordt aangeraden je nagels kort en schoon houden. Mochten er toch littekens ontstaan zijn, zullen deze nog enige tijd zichtbaar zijn. Je kan de littekens sneller laten verdwijnen door littekenzalf te gebruiken.


Staat je vraag er niet tussen?

Stel je vraag
Ben van Moorsel

Geschreven door

Ben van Moorsel
Redacteur schrijvend onder pseudoniem
Hoe vond je deze pagina?
Laat als eerste een review achter!
Beoordeel deze pagina
Heb jij een goede tip tegen waterpokken?

Deel jouw tip (anoniem) en help anderen

Plaats nu je tip